Zafanya zet zich als vrijwilliger al lange tijd in voor Palestina via Plant een Olijfboom. Deze maand doet zij mee met de Ramadan, ook al is zij geen moslim. Wij vroegen haar wat haar motiveert om mee te doen.
Waarom doe je mee aan de Ramadan?
Dit jaar doe ik voor het tweede jaar volledig mee aan de Ramadan. Ik doe dat in solidariteit met de Palestijnen. Voor mij is het een maand van stilstaan en reflectie, en een manier om me te verbinden met de standvastigheid (sumud), veerkracht en saamhorigheid die ik elke keer weer zie bij mensen die onder de meest onmenselijke omstandigheden toch blijven vasthouden aan elkaar, aan hun geloof en aan hun menselijkheid. Daarnaast krijg ik de vraag waarom ik meedoe ook van mijn familie, vrienden en collega’s en opent het gesprekken over wat er in Palestina gebeurt.
Hoe vaak heb je al meegedaan?
Eerste ramadan waaraan Zafanya een dag meedeed in 2024 en meeliep in protestmars.
De eerste keer dat ik met Ramadan heb meegedaan was in 2024. Ik kwam net terug van een lange reis toen de Ramadan al bezig was, en besloot één dag mee te doen. Die dag liep ik mee in een protestmars voor Palestina en raakte ik in gesprek met moslims die vastten. In het begin voelde het een beetje onwennig om als niet-gelovige mee te doen aan de Ramadan, alsof je je mengt in iets dat niet van jou is. Maar ik kreeg zulke warme, lieve en bemoedigende reacties op de dag zelf en ook van een goede vriendin en collega dat ik besloot: volgend jaar doe ik volledig mee. Uiteindelijk gaat het om iets doen vanuit een goed hart, vanuit medemenselijkheid en compassie. Niet iets inpikken, maar naast de ander staan, luisteren en voelen.
Hoe waren de eerste dagen?
De eerste dagen moet ik altijd even wennen. Veel handelingen doe ik automatisch - het glas water pakken wat klaar staat op mijn nachtkastje, even proeven tijdens het koken, allemaal dingen die je niet kan doen tijdens het vasten. Niet water drinken vind ik de meeste dagen lastiger dan niet eten. En ik verslaap me soms waardoor ik ‘s avonds pas weer eet en drink. Gelukkig valt de Ramadan nu in de wintermaanden, waardoor de suhoor (maaltijd voor zonsopgang) en de iftar (maaltijd na zonsondergang) op schappelijke tijden zijn.
Tijdens suhoor of de iftar denk ik vaak aan het contrast: ik zit warm in mijn huis aan een gedekte tafel met genoeg eten en drinken, terwijl Palestijnen in Gaza tussen hun verwoeste huizen aan geïmproviseerde tafels zitten met het kleine beetje eten wat ze bij elkaar hebben kunnen vinden. Het maakt mij op dit soort momenten intens verdrietig om te zien hoe Palestijnen, waarvan de levens compleet zijn verwoest, waarvan families uit elkaar zijn gerukt, die in honger leven door de blokkades van Israël, ook nog vasten tijdens een maand die voor hen heilig is.
Naast verdriet voel ik ook hoop wanneer ik de veerkracht van de Palestijnen zie. Hoe zij ondanks alles plekken creëren om samen te bidden, samen te eten en samen te zijn. Vorig jaar haalde Francesca Albanese tijdens een lezing van The Rights Forum de quote "Hoop is een discipline” aan. Hoop is iets wat je elke dag oefent. Dat is iets wat ik deze maand zal doen. Daarnaast ben ik van plan om veel te lezen, minder op social media te zitten en zal ik de tijd gebruiken voor reflectie en stilstaan bij alles waar ik dankbaar voor mag zijn.
Wat is jouw wens voor Palestina?
Leeslijst van Zafanya voor dit jaar!
Mijn wens is dat dit het jaar zal zijn waarin Palestina eindelijk wordt bevrijd. Ik dacht vorige week aan het feit dat het zo bijzonder is dat dit jaar Ramadan, de christelijke vastentijd en Chinees Nieuwjaar in dezelfde week vallen - allemaal perioden van reflectie, hoop en een nieuw begin. Het Chinees Nieuwjaar staat dit jaar in het teken van het vuurpaard, dat staat voor verandering, beweging en vrijheid. Iets wat helemaal aansluit bij mijn wens dat Palestina bevrijd wordt en de mensen van verschillende religies en overtuigingen naast elkaar kunnen leven, zoals zij dat eerder al die tijd hebben gedaan.
Welke geleerde lessen zou je willen delen?
Doe alles wat je doet vanuit een goed hart.
Wees lief voor elkaar.
Sta stil bij wat je hebt, en wees dankbaar - zelfs voor de moeilijke momenten, want ook daar leren we van.
Voor mij is dat uiteindelijk de essentie van deze maand, en waarom ik meedoe.
Grove of Love, Hope and Sumud
Tijdens deze Ramadan wil ik ook iets tastbaars doen. Daarom wil ik een olijfboomgaard via Plant een Olijfboom sponsoren. Als je wilt meedoen aan de “Grove of Love, Hope and Sumud”, dan kan dat. Elke boom helpt Palestijnse families hun land, wortels en toekomst te beschermen.